هشدار درباره اثرات «سوپر النینو» بر ایران؛ پاییزی پربارش اما پرمخاطره در پیش است

بررسیهای اقلیمی نشان میدهد احتمال شکلگیری «سوپر النینو» میتواند الگوی بارش در ایران را در ماههای آینده تغییر دهد؛ تغییری که اگرچه در ظاهر نوید افزایش بارندگی را میدهد، اما از نگاه کارشناسان با خطراتی مانند فرسایش خاک، آبگرفتگی، رانش زمین و فشار بیشتر بر بخش کشاورزی همراه خواهد بود.
به گزارش زیست آوا، کارشناسان حوزه هواشناسی و منابع طبیعی در یک نشست تخصصی با محور بررسی پیامدهای پدیده «سوپر النینو» اعلام کردند که پاییز امسال ممکن است در بسیاری از مناطق کشور با بارشهایی فراتر از حد معمول همراه شود. به گفته آنان، این وضعیت بهویژه در نواحی غربی کشور، زاگرس و دامنههای جنوبی البرز بیشتر نمود خواهد داشت.
متخصصان حاضر در این نشست تأکید کردند که افزایش بارش لزوماً به معنای بهبود کامل شرایط آبی کشور نیست، زیرا نوع، شدت و پراکنش زمانی بارشها نقش تعیینکنندهای در پیامدهای آن دارد. در صورتی که بارندگیها در بازههای کوتاه و با شدت بالا رخ دهند، احتمال بروز رواناب، آبگرفتگی و تخریب خاک افزایش مییابد.
در همین زمینه، برخی کارشناسان هشدار دادند که مناطق کوهستانی و شیبدار بیش از دیگر نقاط در معرض آسیب قرار میگیرند. از نظر آنها، بارشهای سنگین پاییزی میتواند زمینهساز رانش زمین، گسترش فرسایش و خسارت به اراضی کشاورزی و منابع طبیعی شود؛ بهویژه در شرایطی که بسیاری از اکوسیستمهای کشور در سالهای اخیر تحت فشار خشکسالی و تغییرات اقلیمی قرار داشتهاند.
صاحبنظران همچنین معتقدند مدیریت این شرایط نیازمند برنامهریزی پیشدستانه است. لایروبی مسیر رودخانهها، آمادهسازی زیرساختهای شهری، بازبینی نحوه بهرهبرداری از سدها و تقویت سامانههای هشدار سریع از جمله اقداماتی است که باید پیش از آغاز بارشهای گسترده در دستور کار قرار گیرد.
در بخش دیگری از این نشست، بر لزوم بازنگری در الگوی کشت و شیوههای مدیریت منابع آب تأکید شد. کارشناسان گفتند در شرایطی که نوسانهای دمایی و تبخیر بالا رو به افزایش است، ادامه روشهای سنتی در کشاورزی میتواند آسیبپذیری این بخش را بیشتر کند. به همین دلیل، هماهنگی میان دستگاههای اجرایی، بخش کشاورزی و نهادهای محلی برای کاهش خسارتهای احتمالی ضروری است.
جمعبندی کارشناسان این بود که «سوپر النینو» برای ایران تنها یک پدیده جوی نیست، بلکه آزمونی برای سنجش میزان آمادگی کشور در برابر مخاطرات اقلیمی محسوب میشود؛ آزمونی که موفقیت در آن، بیش از هر چیز به مدیریت علمی و تصمیمگیری بهموقع وابسته است